ადგილობრივი წარმოების განვითარება რეგიონების გაძლიერებას და ქართული პროდუქციის პოპულარიზაციას უწყობს ხელს

საქართველოს სოფლის მეურნეობის განვითარების ერთ-ერთი მთავარი ამოცანა ადგილობრივი წარმოების გაძლიერება, თანამედროვე ტექნოლოგიების დანერგვა და ისეთი პროდუქტების შექმნაა, რომლებიც კონკურენტუნარიანი იქნება როგორც ადგილობრივ, ისე საერთაშორისო ბაზრებზე. ამ პროცესში განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება რეგიონებს, სადაც აგროპროდუქციის წარმოებასთან ერთად შესაძლებელია გადამუშავების, დასაქმების, ექსპორტისა და ტურიზმის განვითარების ახალი შესაძლებლობების შექმნა.

სწორედ ამ მიმართულებებს უკავშირდებოდა გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის დავით სონღულაშვილის სამუშაო ვიზიტი მცხეთა-მთიანეთის რეგიონში.

მცხეთა-მთიანეთის მაგალითი აჩვენებს, რომ რეგიონული ეკონომიკის გაძლიერება მხოლოდ ერთი კონკრეტული დარგის განვითარებას არ ნიშნავს. თანამედროვე სათბურები, ბიომეურნეობები, ახალი საექსპორტო პროდუქტები, გადამამუშავებელი საწარმოები და ტურისტული ინფრასტრუქტურა ერთმანეთთან დაკავშირებულ ეკონომიკურ ჯაჭვს ქმნის. შედეგად იზრდება დასაქმება, ადგილობრივი შემოსავლები და ქართული პროდუქციის ბაზარზე დამკვიდრების შესაძლებლობა.

მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მუხრანში დავით სონღულაშვილი ინდივიდუალური მეწარმე რამინ ნაგიევის სასათბურე მეურნეობას გაეცნო. მეურნეობაში ერთწლოვანი კულტურები მოჰყავთ, მისი წარმადობა თვეში დაახლოებით 20 ტონას აღწევს, პროდუქცია კი ადგილობრივ ბაზარზე იყიდება. საწარმოში 10-15 ადამიანია დასაქმებული.

რამინ ნაგიევი სოფლის განვითარების სააგენტოს ბენეფიციარია. 2025 წელს მან პროგრამით „ქართული ბოსტნეული სათბურებიდან“ ისარგებლა. სესხის ოდენობამ 250 ათასი ლარი, სააგენტოს თანადაფინანსებამ კი 125 ათასი ლარი შეადგინა.

თანამედროვე აგროსექტორისთვის მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ ტრადიციული დარგების გაძლიერება, არამედ ახალი მიმართულებების განვითარებაც. აგროსექტორის დივერსიფიკაცია ფერმერს აძლევს შესაძლებლობას, ისეთი პროდუქტი შექმნას, რომელზეც კონკრეტულ ბაზრებზე მოთხოვნა არსებობს.

ამის ერთ-ერთი საინტერესო მაგალითია მცხეთის მუნიციპალიტეტში მდებარე ლოკოკინის ფერმა და საწარმო „ტიმეო“. კომპანია ლოკოკინის ხორცსა და ნიჟარას აწარმოებს. პროდუქციის სარეალიზაციო ბაზრები იტალია და საფრანგეთია, ხოლო საწარმოში 250-300 ადამიანია დასაქმებული.

ლოკოკინის წარმოება საინტერესოა იმითაც, რომ საწარმო მხოლოდ პირველადი პროდუქტის რეალიზაციით არ შემოიფარგლება. ხორცთან ერთად ნიჟარის წარმოება და გადამუშავება დამატებული ღირებულების შექმნის შესაძლებლობას ზრდის.

მინისტრის შეფასებით, მნიშვნელოვანია, რომ ქართველ ფერმერებს ტრადიციულ წარმოებასთან ერთად ისეთი პროდუქტების შექმნის შესაძლებლობაც ჰქონდეთ, რომლებზეც საერთაშორისო ბაზრებზე მოთხოვნა არსებობს.

მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ მისაქციელში მინისტრმა ბიომარწყვის მწარმოებელი სასათბურე მეურნეობა „პლანტველი“ დაათვალიერა. მეურნეობის წლიური წარმადობა 70 ტონა ბიომარწყვია. პროდუქცია ადგილობრივ ბაზარზე იყიდება, საწარმოში კი 24 ადამიანია დასაქმებული.

ბიოწარმოება თანამედროვე სოფლის მეურნეობის ერთ-ერთი პერსპექტიული მიმართულებაა. მომხმარებლის ინტერესის ზრდასთან ერთად მნიშვნელობა ენიჭება ხარისხიან და სერტიფიცირებულ პროდუქტს, ხოლო ფერმერებისთვის მნიშვნელოვანია ისეთი ტექნოლოგიების დანერგვა, რომლებიც რესურსების ეფექტიან გამოყენებასა და გარემოზე ზემოქმედების შემცირებას უზრუნველყოფს.

მცხეთა–მთიანეთის რეგიონში წარმოდგენილი საწარმოების მაგალითები აჩვენებს, რომ ქართული სოფლის მეურნეობა თანდათან უფრო მრავალფეროვანი ხდება.

სასათბურე მეურნეობა ადგილობრივი ბაზრის სტაბილურ მომარაგებაზეა ორიენტირებული; ბიომარწყვის წარმოება ხარისხისა და სერტიფიცირების მოთხოვნებს პასუხობს; ლოკოკინის საწარმო კი საერთაშორისო ბაზრებზე გასვლის შესაძლებლობას ქმნის.

ძლიერი აგრობიზნესის განვითარება მხოლოდ კონკრეტული ფერმერის შემოსავალს არ ზრდის. საწარმოს გაფართოებას თან ახლავს ახალი სამუშაო ადგილები, სატრანსპორტო და ლოგისტიკური მომსახურების მოთხოვნა, შეფუთვისა და გადამუშავების განვითარება და ადგილობრივი მომწოდებლების გაჩენა. ამგვარად, ერთი საწარმო შეიძლება უფრო ფართო ეკონომიკური ჯაჭვის საფუძველი გახდეს.

ადგილობრივი წარმოების განვითარებისთვის მხოლოდ საწარმოების რაოდენობის ზრდა საკმარისი არ არის. საჭიროა უკვე შექმნილი მეურნეობების გაძლიერება, მათი ტექნოლოგიური განახლება და ბაზარზე კონკურენტუნარიანობის ამაღლება.

განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ფერმერთა განათლებასა და კონსულტაციას. თანამედროვე სათბურის მართვა, ბიოწარმოება, ახალი ტიპის აგრობიზნესი და გადამუშავება სპეციალიზებულ ცოდნას მოითხოვს. ამიტომ ფინანსურ მხარდაჭერასთან ერთად აუცილებელია ცოდნასა და თანამედროვე ტექნოლოგიებზე ხელმისაწვდომობის გაზრდა.

მნიშვნელოვანია კოოპერაციაც. მცირე და საშუალო ფერმერებისთვის ხშირად რთულია დიდი ბაზრების მოთხოვნების დამოუკიდებლად დაკმაყოფილება. ერთობლივი წარმოება, გადამუშავება, შეფუთვა, ლოგისტიკა და რეალიზაცია მათ შესაძლებლობებს ზრდის.

არანაკლებ მნიშვნელოვანია ქართული პროდუქციის პოპულარიზაცია. პროდუქტის შექმნა მხოლოდ პირველი ნაბიჯია. მომხმარებელმა უნდა იცოდეს მისი წარმომავლობა, ხარისხი და უპირატესობა. ქართული ბრენდების განვითარება, ფერმერული ბაზრების გაძლიერება, ტურიზმთან დაკავშირება და ციფრული გაყიდვების არხების გამოყენება ამ პროცესში სულ უფრო მნიშვნელოვან როლს შეასრულებს.

მცხეთა-მთიანეთის რეგიონში წარმოდგენილი საწარმოები აჩვენებს, რომ ადგილობრივი წარმოების განვითარებას საქართველოში უკვე მრავალმხრივი ხასიათი აქვს. თანამედროვე სასათბურე მეურნეობები, ბიოწარმოება, ახალი საექსპორტო მიმართულებები და დაცული ტერიტორიების ტურისტული ინფრასტრუქტურა რეგიონული განვითარების ერთიანი პროცესის სხვადასხვა კომპონენტია.

ამ პროცესის მთავარი მნიშვნელობა მხოლოდ ცალკეული საწარმოების წარმატებით არ შემოიფარგლება. როდესაც რეგიონში იქმნება წარმოება, ჩნდება სამუშაო ადგილები, იზრდება ადგილობრივი შემოსავლები და ფართოვდება ქართული პროდუქციის ბაზარზე დამკვიდრების შესაძლებლობა.