საქართველო პლასტმასის მოხმარების შეზღუდვის ახალ ეტაპზე გადადის: რეგულაციები და ვადები

გარემოსდაცვითი პოლიტიკის ფარგლებში, საქართველო აქტიურად აგრძელებს ნაბიჯების გადადგმას პლასტმასის ნარჩენების მართვისა და ეკოლოგიური უსაფრთხოების გასაძლიერებლად.

ქვეყნისთვის, სადაც პლასტმასის მოხმარების მაჩვენებელი საკმაოდ მაღალია, კრიტიკულად მნიშვნელოვანი ხდება სურსათთან კონტაქტში მყოფი მავნე მასალების ეტაპობრივი ჩანაცვლება.

მთავრობის უახლესი გადაწყვეტილებები მიზნად ისახავს ბალანსის პოვნას გარემოს დაცვასა და ბიზნესსექტორის ინტერესებს შორის, რაც  კიდეც მთავრობის სხდომაზე განხილულ ახალ ინიციატივებში აისახა.

დღეს გამართულ მთავრობის სხდომაზე პლასტმასის რეგულირების საკითხებზე იმსჯელეს. აღინიშნა, რომ გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო აქტიურად მუშაობს პლასტმასის იმ პროდუქციის გამოყენების ეტაპობრივ აკრძალვაზე, რომელიც სურსათთან პირდაპირ კონტაქტშია.

2026 წლის 1 იანვრიდან უკვე აკრძალულია გარკვეული სახის ერთჯერადი პლასტმასის ჭურჭლის წარმოება (გარდა ექსპორტის მიზნით), იმპორტი და რეალიზაცია. სამინისტრომ შეიმუშავა პლასტმასის მოხმარების შემცირების მოდელი, რომელიც ითვალისწინებს ჯანმრთელობის დაცვის, გარემოს დაცვისა და ეკონომიკური ინტერესების დაბალანსებას. აღნიშნული მოდელი უზრუნველყოფს რეგულაციების გონივრულ ვადებში დანერგვას და ხელს უწყობს როგორც ეკოლოგიურ უსაფრთხოებას, ისე კერძო სექტორის მდგრად განვითარებას. სამინისტრო რეგულარულად თანამშრომლობს კერძო სექტორთან – სასმელების მწარმოებელ კომპანიებთან, კვების ობიექტების წარმომადგენლებთან და ბიზნესასოციაციებთან.

უკვე მომზადებულია საქართველოს მთავრობის დადგენილების პროექტი, რომლის მიხედვითაც 2026 წლის 1 ივლისიდან აიკრძალება საზოგადოებრივი კვების ობიექტების მიერ მომხმარებლისთვის პლასტმასის მასალაში ან ნაკეთობაში შეფუთული ან განთავსებული სურსათის მიწოდება, ხოლო 2027 წლის 1 თებერვლიდან აიკრძალება პლასტმასის მასალაში ან ნაკეთობაში შეფუთული ან განთავსებული სურსათის წარმოება (გარდა ექსპორტის მიზნით), იმპორტი და ბაზარზე განთავსება. დადგენილება შეეხება არა მხოლოდ სასმელებს, არამედ ნებისმიერი კატეგორიის სურსათს. აკრძალვა არ გავრცელდება მზესუმზირის ზეთსა და 10 ლიტრი და მეტი მოცულობის სასმელ წყალზე.

გაეროს განვითარების პროგრამის (UNDP) ჩატარებული კვლევის მონაცემებით, საქართველოში ყოველწლიურად მოიხმარება დაახლოებით 613.5 მილიონი ერთეული ერთჯერადი პლასტმასის პროდუქცია, რაც შეადგენს დაახლოებით 3.9 – 5.9 ათას ტონას.

პლასტმასით დაბინძურება გლობალური მასშტაბის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან გამოწვევას წარმოადგენს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საერთაშორისო თანამეგობრობა აქტიურად იღებს ზომებს პლასტმასით დაბინძურების შემცირების მიზნით.

ბოლოს შეიძლება ითქვას, რომ დაგეგმილი რეგულაციები არის გარდამტეხი ნაბიჯი საქართველოს ეკოლოგიური მომავლისთვის. პლასტმასის პროდუქციაზე დამოკიდებულების შემცირება არა მხოლოდ საერთაშორისო ვალდებულებების შესრულება, არამედ ჩვენი მოქალაქეების ჯანმრთელობაზე ზრუნვის პირდაპირი გამოხატულებაა. იმის მიუხედავად, რომ ცვლილებები ბიზნეს სექტორისგან ადაპტაციას მოითხოვს, წინასწარ გაწერილი ეტაპები და მუდმივი კომუნიკაცია კერძო სექტორთან ქმნის მყარ საფუძველს იმისთვის, რომ საქართველომ წარმატებით დაძლიოს პლასტმასით დაბინძურების გლობალური გამოწვევა.