სუნელ-სანელებლებში აკრძალული აზო-საღებავები გამოვლინდა
სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ სხვადასხვა სარეალიზაციო ობიექტში აღებული სუნელ-სანელებლების ნიმუშებში სუდანის ჯგუფის აკრძალული საღებავები აღმოაჩინა.
დარღვევები გამოვლინდა ოთხ ნიმუშში, რის გამოც შესაბამის ბიზნესოპერატორებს პროდუქციის რეალიზაცია აეკრძალათ და ბაზრიდან მისი ამოღება მიმდინარეობს.
სურსათის უვნებლობის სახელმწიფო კონტროლის ფარგლებში, 2026 წლის სექტემბერში, სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ ქვეყნის მასშტაბით მოქმედი სხვადასხვა სარეალიზაციო ობიექტიდან სუნელ-სანელებლის 44 ნიმუში აიღო. ლაბორატორიული კვლევა ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროში ჩატარდა.
სააგენტოს ინფორმაციით, დარღვევები შემდეგ პროდუქტებში გამოვლინდა:
- წითელი წიწაკა – წარმოების თარიღი: 21.05.2026; ვარგისიანობის მინიმალური ვადა: 21.05.2028. მწარმოებელი: შპს „Beyza Gida San Tic“. ნიმუშში აღმოჩნდა Sudan I და Sudan IV.
- სვანური მარილი – წარმოების თარიღი: 21.05.2026; ვარგისიანობის მინიმალური ვადა: 21.05.2028. მწარმოებელი: შპს „იგოეთი“, კასპის მუნიციპალიტეტი, სოფელი იგოეთი. ნიმუშში აღმოჩნდა Sudan I და Sudan IV.
- ფარშის საკმაზი – წარმოების თარიღი: 29.06.2026; ვარგისიანობის მინიმალური ვადა: 29.06.2028. მწარმოებელი: შპს „დაბი“, დიდი ლილო, ვარკეთილის მეურნეობა. ნიმუშში აღმოჩნდა Sudan Red G.
- სვანური მარილი – წარმოების თარიღი: 15.09.2026; ვარგისიანობის მინიმალური ვადა: 15.09.2027. მწარმოებელი: შპს „ნთკ 2016“, ქობულეთის მუნიციპალიტეტი, სოფელი ქვედა კვირიკე, ბობოყვათის შესასვლელი. ნიმუშში აღმოჩნდა Sudan I.
გამოვლენილი დარღვევების გამო ბიზნესოპერატორებს დასახელებული პროდუქციის რეალიზაცია აეკრძალათ. სურსათის ეროვნული სააგენტოს ზედამხედველობით მიმდინარეობს შესაბამისი სუნელ-სანელებლების ბაზრიდან ამოღება და გამოთხოვა.
სააგენტო მომხმარებლებს მოუწოდებს, თუ ჩამოთვლილი პროდუქტები შეძენილი აქვთ, არ გამოიყენონ.
რატომ არის სუდანის ჯგუფის საღებავები აკრძალული?
სუდანის ჯგუფის საღებავები ხელოვნურ აზო-საღებავებს მიეკუთვნება და სურსათში ბუნებრივად არ გვხვდება. ისინი ნებადართულ საკვებდანამატებს არ განეკუთვნება. მათი გამოყენება სურსათის შესაღებად აკრძალულია.
აკრძალულ საღებავებს შორისაა: Sudan I, Sudan II, Sudan III, Sudan IV, Sudan Orange G, Sudan Red G, Sudan Red 7B და Sudan Red B.
ამ ჯგუფის საღებავების სურსათში აღმოჩენა უვნებლობის მნიშვნელოვანი პრობლემაა. ზოგიერთი მათგანი დაკავშირებულია გენოტოქსიკურ და კანცეროგენულ საფრთხეებთან, რის გამოც მათი საკვებ პროდუქტებში გამოყენება დაუშვებელია. შესაბამისად, მათი აღმოჩენა მხოლოდ პროდუქტის ხარისხის ან შეფერილობის საკითხი არ არის — ეს მომხმარებლის ჯანმრთელობის დაცვისა და სურსათის უვნებლობის კონტროლის საკითხია.
სახელმწიფო კონტროლი გრძელდება
სურსათის ეროვნული სააგენტოს მონაცემებით, 2026 წელს რისკზე დაფუძნებული სახელმწიფო კონტროლის ფარგლებში დაგეგმილია სხვადასხვა კატეგორიის სურსათის 177 ნიმუშის ლაბორატორიული გამოკვლევა სუდანის ჯგუფის საღებავების შემცველობაზე.
სააგენტოს ინფორმაციით, მიმდინარე წელს აღებულია სუნელ-სანელებლის 94 ნიმუში, რომელთაგან ხუთში აკრძალული საღებავები გამოვლინდა.
სუნელ-სანელებლებში აკრძალული საღებავების გამოვლენა ცხადყოფს, რომ სურსათის უვნებლობის კონტროლი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ პროდუქტების მიმართ, რომელთა ფერი მომხმარებლისთვის ხარისხის ერთ-ერთი ხილული მაჩვენებელია. ამასთან, მხოლოდ ფერისა და გარეგნული იერის მიხედვით პროდუქტის უვნებლობის შეფასება შეუძლებელია.
მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ დარღვევის გამოვლენა და კონკრეტული პროდუქციის რეალიზაციის შეჩერება, არამედ ბაზრიდან მისი სრულად ამოღების ეფექტიანი კონტროლი, შესაძლო წყაროს დადგენა და განმეორებითი შემთხვევების პრევენცია. მწარმოებლების პასუხისმგებლობასთან ერთად, არსებითია ნედლეულის წარმოშობისა და ხარისხის სათანადო კონტროლი, ლაბორატორიული მონიტორინგი და მომხმარებლების დროული ინფორმირება.
ფერმერებისა და ადგილობრივი მწარმოებლებისთვის ეს შემთხვევები კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს მიკვლევადობისა და ხარისხის კონტროლის მნიშვნელობას.
სურსათის უვნებლობა მთელი საწარმოო ჯაჭვის პასუხისმგებლობაა, ნედლეულის მიღებიდან მზა პროდუქტის მომხმარებლისთვის მიწოდებამდე.

