აზოტის მნიშვნელობა მცენარეთა განვითარების მოსავლიანობისა და სიჯანსაღისთვის
აზოტი მცენარის ზრდა-განვითარების ხერხემალია. ის მიეკუთვნება იმ აუცილებელ პირველად მაკროელემენტებს, რომლებსაც მცენარე დიდი რაოდენობით მოიხმარს.
აზოტის როლი გადამწყვეტია მცენარის ჯანსაღი ვეგეტაციისა და ფოტოსინთეზის აქტიურად წარმართვისათვის, რაც საბოლოოდ პროდუქტიულობაზე აისახება.
რატომ არის აზოტი სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი?
- აზოტი ქლოროფილის იმ პიგმენტის განუყოფელი ნაწილია, რომელიც პასუხისმგებელია ფოტოსინთეზზე. აზოტის დეფიციტის დროს მცენარე ვერ ახერხებს ენერგიის ეფექტიან გამომუშავებას, რაც ზრდის შეფერხებას იწვევს.
- აზოტი ხელს უწყობს სწრაფ ვეგეტაციურ ზრდას. მისი წყალობით მცენარე ივითარებს დიდ, მწვანე ფოთლებსა და მტკიცე ღეროს, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია განვითარების ადრეულ ეტაპებზე.
- აზოტი ამინომჟავების, ცილებისა და ნუკლეინმჟავების (დნმ და რნმ) საშენი მასალაა. მათ გარეშე უჯრედების დაყოფა და მცენარის საერთო ბიოლოგიური განვითარება შეუძლებელია.
- აზოტის ნორმით მიწოდება ზრდის ბიომასას და აუმჯობესებს მარცვლეული, ბოსტნეული და ხილ-კენკროვანი კულტურების ხარისხობრივ თუ რაოდენობრივ მაჩვენებლებს.
- აზოტი შედის ატფ-ის (ენერგეტიკული მოლეკულების) შემადგენლობაში, რაც მცენარეს ეხმარება ნივთიერებათა ცვლის პროცესებისა და საკვები ელემენტების ეფექტიანად ათვისებაში.
აზოტის ფორმები, რომლებსაც მცენარე ითვისებს
მცენარე აზოტს ძირითადად ორი ფორმით შთანთქავს:
- ნიტრატული (NO–3);
- ამონიუმის (NH–4).
ყურადღება: ნიადაგში აზოტის ბალანსის დაცვა გადამწყვეტია, რადგან მისი ჭარბი რაოდენობაც ისეთივე საზიანო შეიძლება იყოს, როგორც დეფიციტი.
დეფიციტის ძირითადი სიმპტომები:
- ძველი ფოთლების გაყვითლება (ქლოროზი);
- ზრდაში საგრძნობი ჩამორჩენა;
- თხელი და სუსტი ღეროები;
- დაბალმოსავლიანობა.
აზოტი მხოლოდ საკვები ნივთიერება არ არის, ის მცენარის სიცოცხლისუნარიანობის, ფოტოსინთეზისა და პროდუქტიულობის მამოძრავებელი ძალაა.
აზოტის დაბალანსებული მართვა თანამედროვე და მდგრადი სოფლის მეურნეობის წარმატების ერთ-ერთი მთავარი წინაპირობაა.
Gulab Orchard/ ორგანული მეურნეობა და განათლების კლუბი