აგროსიახლეები

აჭარაში მეფუტკრეობის ცენტრი იქმნება, რომელიც შესაძლოა, დარგის განვითარების ახალ პლატფორმად იქცეს

აჭარაში მეფუტკრეობის განვითარების ახალი ეტაპის ერთ-ერთ მიმართულებად მეფუტკრეობის ცენტრის შექმნა განიხილება. დაგეგმილი ცენტრი მხოლოდ დარგის ისტორიისა და ტრადიციების წარმოჩენით არ უნდა შემოიფარგლოს, მისი მნიშვნელობა განსაკუთრებით გაიზრდება თუ ის მეფუტკრეებისთვის ცოდნის, პრაქტიკული მომსახურებისა და თანამედროვე ტექნოლოგიების მიღების მუდმივ სივრცედაც ჩამოყალიბდება.

აჭარის სოფლის მეურნეობისა და გარემოს დაცვის მინისტრის, დენის სალუქვაძის განცხადებით, რეგიონში მეფუტკრეობის ცენტრის შექმნა იგეგმება. ცენტრი მეფუტკრეების მხარდაჭერასთან ერთად თაფლის წარმოების ტრადიციისა და კულტურის პოპულარიზაციასაც შეუწყობს ხელს.

ამის შესახებ მინისტრმა ქობულეთში მეფუტკრეობის მიმართულებით არსებული მეურნეობების მონახულების შემდეგ, აჭარის ტელევიზიის გადაცემა „ახალი დილა“ ისაუბრა.

„მეფუტკრეობის მხარდაჭერა მნიშვნელოვანია, მეფუტკრეობა ზოგადად ტრადიციული დარგია, ჩვენი სოფლის მეურნეობის გამორჩეული მიმართულებაა, რასაც სამინისტრო არაერთი პროგრამით უჭერს მხარს“, – განაცხადა დენის სალუქვაძემ.

მინისტრის ინფორმაციით, დაგეგმილ ცენტრში მუზეუმის კომპონენტიც იქნება. მისი მიზანი თაფლის წარმოების ისტორიისა და მეფუტკრეობის ტრადიციების გაცნობა იქნება როგორც ადგილობრივი მოსახლეობისთვის, ისე უცხოელი ვიზიტორებისთვის.

აჭარის შემთხვევაში ეს კომპონენტი განსაკუთრებით საინტერესოა, რადგან მეფუტკრეობის ისტორიული გამოცდილება შეიძლება სოფლის ტურიზმთან და აგროტურიზმთანაც გადაიკვეთოს. ტრადიციული სკები, მეფუტკრეობის ინვენტარი, თაფლის წარმოების ძველი მეთოდები და ადგილობრივი თაფლის კულტურა ტურისტისთვის მხოლოდ ექსპონატი კი არა, რეგიონის სოფლის ცხოვრების ნაწილის გაცნობის საშუალებაც შეიძლება გახდეს.

თუმცა ცენტრის ეკონომიკური და აგრარული მნიშვნელობა გაცილებით ფართო იქნება, თუ მუზეუმის ფუნქციას პრაქტიკული და საგანმანათლებლო მიმართულებები დაემატება.

ცოდნის ცენტრი მეფუტკრისთვის

თანამედროვე მეფუტკრეობაში მხოლოდ ტრადიციული გამოცდილება საკმარისი აღარ არის. ფუტკრის დაავადებებისა და მავნებლების მართვა, ოჯახების გამრავლება, საკვები ბაზის შეფასება, დედა ფუტკრის ხარისხი, სკების მართვა, პროდუქციის პირველადი დამუშავება და შენახვა — ეს ის საკითხებია, რომლებზეც მეფუტკრეს მუდმივად სჭირდება ახალი ცოდნა.

ამ თვალსაზრისით, ცენტრის ერთ-ერთი მთავარი ფუნქცია შეიძლება გახდეს პრაქტიკული ცოდნისა და კონსულტაციის მიწოდება. თუ მეფუტკრე რეგიონშივე შეძლებს სპეციალისტთან კონსულტაციას, სასწავლო ღონისძიებაში მონაწილეობას და თანამედროვე ტექნოლოგიების გაცნობას, ცენტრი დარგისთვის რეალურ მომსახურების ინფრასტრუქტურად გადაიქცევა.

ამ მიმართულებას მინისტრის მიერ ნახსენები აგროსერვისის ბაზაც უკავშირდება, სადაც ფერმერებს თანამედროვე მიდგომებისა და სპეციალისტებისგან ცოდნის მიღების შესაძლებლობა ექნებათ.

რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი აჭარისთვის და საერთოდ ქვეყნისთვის

აჭარის სოფლის მეურნეობას მრავალფეროვანი ბუნებრივი პირობები და სხვადასხვა სასოფლო-სამეურნეო მიმართულების განვითარების შესაძლებლობა აქვს. მეფუტკრეობა ამ სისტემაში მხოლოდ ცალკე წარმოების დარგი არ არის, ფუტკარი მცენარეთა დამტვერვის საშუალებით პირდაპირ უკავშირდება სხვა კულტურების წარმოებასაც.

ამიტომ მეფუტკრეობის გაძლიერებას აქვს მნიშვნელობა როგორც თაფლისა და მეფუტკრეობის სხვა პროდუქტების წარმოებისთვის, ისე სოფლის მეურნეობის ეკოსისტემისთვის.

განსაკუთრებით საინტერესოა მისი კავშირი აჭარაში განვითარებად სხვა მიმართულებებთან. მინისტრმა ისაუბრა ჩაის სექტორის მხარდაჭერასა და ჩაის აღდგენის პროგრამაზეც, ასევე კენკროვანი კულტურების, მათ შორის ჟოლოსა და მოცვის წარმოების ზრდაზე.

ამ ფონზე მეფუტკრეობის ცენტრი შეიძლება იქცეს სხვადასხვა აგრარული მიმართულების დამაკავშირებელ სივრცედ, სადაც ფერმერი არა მხოლოდ მეფუტკრეობასთან დაკავშირებულ ინფორმაციას მიიღებს, არამედ უკეთ დაინახავს დამტვერვის მნიშვნელობას ბაღების, კენკროვანი კულტურებისა და სხვა მცენარეული წარმოებისთვის.

აჭარაში მეფუტკრეობის ცენტრის შექმნის მნიშვნელობა მხოლოდ ერთი რეგიონის ფარგლებს არ უნდა შემოიფარგლოს. თუ ცენტრი წარმატებით იმუშავებს, მისი გამოცდილება შეიძლება სხვა რეგიონებისთვისაც გახდეს მაგალითი.

საქართველოს მეფუტკრეობას აქვს როგორც ტრადიციული ცოდნა, ისე ადგილობრივი ფუტკრის რესურსები და მრავალფეროვანი თაფლოვანი მცენარეების ბაზა. ამ რესურსების ეფექტიანად გამოყენებას კი სჭირდება კვლევა, განათლება, პრაქტიკული კონსულტაცია და ფერმერებს შორის ცოდნის გაცვლა.

სწორედ ამიტომ მსგავსი ცენტრის შექმნა განსაკუთრებით საინტერესო იქნება იმ შემთხვევაში, თუ ის მხოლოდ საგამოფენო სივრცედ არ დარჩება და მეფუტკრეობის პრაქტიკულ-სამეცნიერო და საგანმანათლებლო კერად ჩამოყალიბდება.

აჭარაში მეფუტკრეობის ცენტრის შექმნა შეიძლება მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გახდეს როგორც რეგიონის მეფუტკრეობის, ისე აგრობიომრავალფეროვნებისა და აგროტურიზმის განვითარებისთვის. თუმცა ცენტრის რეალური ეფექტი მის ინფრასტრუქტურაზე მეტად მის ფუნქციებზე იქნება დამოკიდებული: მეფუტკრეს სჭირდება არა მხოლოდ ტრადიციის ნახვა, არამედ ცოდნა, კონსულტაცია, კვლევის შედეგები და პრაქტიკული მხარდაჭერა.

თუ მუზეუმის, სასწავლო, საკონსულტაციო და კვლევითი ფუნქციები ერთ სივრცეში გაერთიანდება, აჭარა მიიღებს არა მხოლოდ მეფუტკრეობის ისტორიის წარმოსაჩენ ობიექტს, არამედ დარგის განვითარების ინსტრუმენტს. ასეთი მოდელი კი მომავალში სხვა რეგიონებშიც შეიძლება გავრცელდეს და საბოლოოდ ხელი შეუწყოს ქართული მეფუტკრეობის უფრო ცოდნაზე, ადგილობრივ რესურსებსა და თანამედროვე ტექნოლოგიებზე დაფუძნებულ განვითარებას.

სტატია მომზადდა აჭარის ტელევიზიის მიერ მომზადებული სიუჟეტის მიხედვით, 

ავტორი: ანა ახალაძე