სკის ტიპები

გეზრულის საჯარო სკოლის ეკოკლუბი აგრძელებს მეფუტკრეობის პოპულარიზაციას და ამჯერად  „აგრონიუს ჯი“  წარმოგიდგენთ პრაქტიკოსი მეფუტკრის კობა ბახტურიძის სტატიას სკის ტიპების შესახებ.
უხსოვარი დროიდან ფუტკარი საცხოვრებლად კლდის ნაპრალებს ან ხის ფუღუროს ირჩევდა, სადაც შეეძლო შესაფერისი მიკროკლიმატი შეექმნა არსებობა-გამრავლებისთვის. ფუტკრის ადრეული ხელოვნური ბინიდან აღსანიშნავია კოდი (გეჯა, ბუკი), საფეტი (ბალახის, წკნელით მოწნული პატარა გოდორი, გარედან თიხით შელესილი, მათი საერთოდ ახასიათებთ მოვლის სირთულე, თაფლის მცირე პროდუქტიულობა.

    პირველი ასაწყობი სკები ცნობილია ძველი საბერძნეთიდან, სადაც ჩარჩოს ფუნქციას ხის ჰორიზონტალური  თამასები ასრულებდა, მაგრამ ფიჭა სკის კედელზე და ზედა ჰორიზონტალური ხის თამასაზე იყო მიმაგრებული და სპეციალური დანით ამოჭრა სჭირდებოდა.

პირველი ჩარჩოიანი სკა 1789 წელს შვეიცარიაში გუბერმა შექმნა.

ამ ტიპის სკას, ჩარჩოების დაწყობის სტილის გამო, წიგნისებრი სკა დაერქვა.

1814 წელს პროკოფოვიჩმა  რუსეთში დაამზადა ოთხსართულიანი, ჩარჩოიანი სკა.

1851 წელს ამერიკაში მეფუტკრე ლორენც ლორენ ​ლანგსტროტმა შექმნა შედარებით თანამედროვე სკა, გაარკვია ფუტკრის „სივრცე“ (8 მმ),  პირველმა გამოიყენა ჩარჩოს ზემოდან ამოღების მეთოდი (მანამდე სკები გვერდიდან იხსნებოდა), ჩარჩო გვერდითი თასმებით ეკიდა კორპუსის ზედა ნაწილზე, სკაში 10 ჩარჩო თავსდებოდა, ზომა 441×232 მმ.  ლანგსტროტის შემდეგ ბევრი ტიპის სკა შეიქმნა, სხვადასხვა ფორმის, ზომის, კედლის სისქით, ჩარჩოს ზომით, მაგრამ პრინციპულად ახალი არაფერი დაუმატებიათ, თუმცა, ზოგიერთმა სერიოზული კვალი დატოვა სკის განვითარებაში, ასეთებია კვინბი, დადანი, ბლატი და ასე შემდეგ.

დროთა განმავლობაში სკები ორ ტიპად დაიყო:

ვერტიკალურად, რომელიც ფართოვდება ზემოდან ერთი ან რამდენიმე კორპუსის დამატებით;

ჰორიზონტალურად, რომლის გაფართოება გვერდზე არსებულ თავისუფალ სივრცეში ასათვისებელი ჩარჩოების დამატებით ხდება.

შემდგომში  რუტმა ლანგსტროტის სკა გაამარტივა, დაამატა რამდენიმე  კორპუსი (ხშირად არსებულთან უფრო დაბალი) სასაქონლო თაფლის დასაგროვებლად, რომელსაც ლანგსტროტ-რუტის სახელით იხსენებენ. ამ ტიპის სკები დღეს ყველაზე გავრცელებულია, განსაკუთრებით  დიდ მეურნეობებში.

ასევე  შვეიცარიელმა მეფუტკრემ ბლატმა ​დადან-კვინბის ჩარჩო სიგანეში ლანგსტროტის ჩარჩომდე შეამცირა, მაგრამ ​კვინბის სიმაღლე დატოვა, მიღებული სკა დადან-ბლატის სახელით არის ცნობილი და ძირითადად ყოფილ სოციალისტურ ქვეყნებში არის გავრცელებული.

რუტის სკა

ლანგსტროტ-რუტის, ან შემოკლებით რუტის სკა 22 მილიმეტრიანი სისქის ფიცრისგან მზადდება, აქვს ერთი ან ორი ბუდის და რამდენიმე სასაქონლო თაფლის დასაგროვებელი კორპუსი. მისი დამზადებისას ნარიმანდი არ გამოიყენება, ძირიც მარტივია: 22 მმ-იანი სიმაღლის ხის თასმები სამი მხრიდან იმეორებს კორპუსის პერიმეტრს, ქვემოდან 22-მმ იანი ფიცრითაა შეკრული, მეოთხე ვიწრო მხარე ღიაა და საფრენის როლს ასრულებს, შესაბამისად საფრენის სიმაღლე 22 მმ-ია, რაც ავტორის ახირება არ იყო, არამედ ეს მინიმალური სიმაღლეა, რათა ფუტკარი ფრთების დაუზიანებლად, მისაფრენი დაფის გამოუყენებლად სკაში თავისუფლად შეფრინდეს.

სახურავი ასევე მარტივია, ძირითადად გამოიყენება კალიფორნიული ტიპის: კორპუსს წინა-უკანა მხრიდან ეცმება 50 მმ. სიმაღლის ხის ჩარჩო, ზემოდან საღებავით დამუშავებული ფანერით. ასევე  გამოიყენება ოთხმხრივი 50 მმ-იანი ფიცრის, ზემოდან ფანერით დაფარული სახურავი, თუნუქი და ლითონი არ გამოიყენება.

   ჩარჩო 232×441 მმ-ია, ზედა ქვედა თამასა მზადდება 12 მმ ის სისქის 25 მმ-ის სიფართის ხის თამასისგან,  გვერდითი თამასა 12 მმ ის სისქის, აქვს 34-37 მმ სიფართის გოფმანის გამყოფი.

დადან-ბლატის სკა

დადან-ბლატის სკა შეიძლება იყოს – ერთი ძირითადი და რამდენიმე მცირე კორპუსით, 2 ერთნაირი ძირითადი კორპუსი, ან კიდევ 2 ძირითადი და რამდენიმე მცირე კორპუსით. ძირი არ იხსნება, მიჭედებულია ყრუდ ძირა კორპუსზე, საფრენი 350/9 მმ ის, კორპუსის წინა მხარეს არის ამოჭრილი. კორპუსის სიმაღლე 315 მმ-ია, ნარიმანდის სიმაღლე 7 მმ, ჩარჩოს ზომა 300×435 მმ., ეტევა 12 ჩარჩო. დამატებით მცირე კორპუსის  სიმაღლე 155 მმ ია, საკუჭნაო ჰქვია და ძირითადად სასაქონლო თაფლის შესაგროვებლად გამოიყენება.

     ჰორიზონტალური, ანუ წოლელა სკაში 20 -28 ჩარჩო ეტევა, ორი ან მეტი საფრენი აქვს, ძირი ყრუდაა მიჭედებული, მისაფრენი დაფა 20-50 მმ ია, გამოიყენება გადასაფარებელი და ბალიში, სახურავი სწორი და დახრილია, დიდი ზომის და მასის გამო ძირითადად სტაციონალურად გამოიყენება, მოსახერხებელია ასევე ფუტკრის რძის მისაღებად.

წლების მანძილზე ბევრი გამოცდილი მეფუტკრე თავის პირობებს მორგებულ სკის ტიპს ქმნიდა, ცვლიდნენ კორპუსის მოცულობას, ჩარჩოს ზომას, საფრენის მდებარეობას, იყენებდნენ ერთ ან ორ დედიან სისტემას, ასეთი სკების უმრავლესობა დავიწყებას მიეცა, თუმცა უნდა აღინიშნოს -ფარარი, დელონი და კიდევ რამდენიმე ავტორი, რომლებმაც საკმაო მიმდევარი შეიძინეს.

საბჭოთა კავშირმა თავისი წვლილი შეიტანა სკის ახალი ტიპების შექმნაში, თუმცა ეს უფრო იდეოლოგიური ცვლილებები იყო, რადგან პრაქტიკული მნიშვნელობა არ ჰქონდა, სამაგიეროდ გამოიწვია სკის ჩარჩოს ზომების ცვლილება და ხშირი გაუგებრობა  ტერმინოლოგიაში. ასეთი სკებია- მრავალკორპუსიანი 230 მმ-იან ჩარჩოზე, ორ კორპუსიანი 290 მმ ჩარჩოზე და სხვა ტიპები, რომლებიც  შემორჩნენ ყოფილ სოც. ქვეყნებში და დღესაც წარმატებით იყენებენ.

უნდა აღინიშნოს, რომ ფუტკრის პროდუქტიულობა სკის ტიპზე არ არის დამოკიდებული, მთელი პასუხისმგებლობა მეფუტკრეზეა , თუმცა დახარჯული დრო ერთი ერთეული თაფლის მისაღებად სხვადასხვაა, რაც პროფესიულ და დამხმარე მეურნეობებში გამოყენებას განაპირობებს.

30 thoughts on “სკის ტიპები

  • 07/07/2021 at 22:21
    Permalink

    I was suggested this blog by my cousin. I’m not sure whether this post is written by him as no one
    else know such detailed about my difficulty. You’re incredible!
    Thanks!

  • 08/07/2021 at 01:24
    Permalink

    It’s truly very difficult in this active life to listen news on Television, so
    I just use the web for that purpose, and obtain the newest
    information.

  • 08/07/2021 at 03:21
    Permalink

    I’m not that much of a internet reader to be honest but your
    blogs really nice, keep it up! I’ll go ahead and bookmark your
    site to come back in the future. Many thanks

  • 08/07/2021 at 22:06
    Permalink

    Spot on with this write-up, I really believe that this website needs far more attention. I’ll probably be returning to read more, thanks for the info!

  • 09/07/2021 at 06:55
    Permalink

    We’re a group of volunteers and starting a brand new scheme in our community.
    Your web site offered us with helpful info to work on. You’ve
    done an impressive job and our whole neighborhood can be grateful to you.

  • 09/07/2021 at 09:06
    Permalink

    We’re a group of volunteers and starting a brand new scheme in our community.
    Your website offered us with helpful information to work on. You have done an impressive activity
    and our entire neighborhood will be thankful to you.

  • 09/07/2021 at 09:20
    Permalink

    I conceive this web site contains very fantastic written content material content.

  • 09/07/2021 at 14:44
    Permalink

    Hi, Neat post. There’s an issue along with your site in internet explorer, would check this?
    IE still is the market leader and a good component of people
    will leave out your excellent writing due to this problem.

  • 09/07/2021 at 18:00
    Permalink

    We’re a gaggle of volunteers and opening
    a new scheme in our community. Your web site offered us with valuable information to paintings on. You’ve performed a formidable process
    and our entire community will probably be grateful to you.

  • 09/07/2021 at 22:58
    Permalink

    Fastidious answer back in return of this question with
    real arguments and describing the whole thing on the topic
    of that.

  • 10/07/2021 at 21:23
    Permalink

    Hey I know this is off topic but I was wondering if you knew of any widgets I could add to my blog that automatically tweet my
    newest twitter updates. I’ve been looking for a plug-in like this for quite some time and was hoping maybe you would have some experience
    with something like this. Please let me know if you run into anything.
    I truly enjoy reading your blog and I look forward to
    your new updates.

  • 11/07/2021 at 15:17
    Permalink

    I’m really inspired together with your writing
    abilities and also with the layout to your weblog. Is that this a
    paid subject matter or did you customize it yourself?
    Anyway keep up the nice high quality writing, it’s rare to peer a great weblog like this one nowadays..

  • 12/07/2021 at 05:49
    Permalink

    For newest information you have to pay a quick visit internet and on web I found
    this web site as a best site for newest updates.

  • 12/07/2021 at 06:19
    Permalink

    I feel this is one of the most significant information for me.

    And i am glad studying your article. But wanna observation on few normal things, The website taste is perfect,
    the articles is truly nice : D. Just right task, cheers

  • 12/07/2021 at 08:28
    Permalink

    I’m impressed, I must say. Seldom do I encounter a blog
    that’s both equally educative and engaging, and without a
    doubt, you’ve hit the nail on the head. The problem is something that not enough men and women are speaking intelligently about.

    I am very happy I stumbled across this during my search for something relating to this.

  • 12/07/2021 at 08:59
    Permalink

    Hi there, this weekend is nice designed for me, since this time i am reading
    this great informative paragraph here at my residence.

  • 12/07/2021 at 21:30
    Permalink

    Howdy! Someone in my Myspace group shared this site with us so I came to
    give it a look. I’m definitely loving the information. I’m
    book-marking and will be tweeting this to my followers!

    Great blog and superb style and design.

  • 12/07/2021 at 21:46
    Permalink

    Hi I am so grateful I found your blog, I really found you by error, while I was looking
    on Digg for something else, Nonetheless I am here now and would just like to say thanks a lot
    for a remarkable post and a all round enjoyable blog (I also
    love the theme/design), I don’t have time to read it all at the minute but I have bookmarked it and also included your RSS feeds,
    so when I have time I will be back to read more, Please do keep up
    the awesome b.

  • 12/07/2021 at 22:35
    Permalink

    It’s a pity you don’t have a donate button! I’d without a doubt donate to this fantastic blog!
    I suppose for now i’ll settle for bookmarking and adding
    your RSS feed to my Google account. I look forward to brand new updates and will
    share this site with my Facebook group. Talk soon!

  • 12/07/2021 at 23:35
    Permalink

    Hello my friend! I want to say that this article is amazing, great written and include approximately all important infos.
    I would like to look extra posts like this .

  • 14/07/2021 at 14:42
    Permalink

    Heya i am for the first time here. I came across this board
    and I find It truly useful & it helped me out a lot.
    I hope to give something back and aid others like you aided me.

კომენტარის დატოვება

თქვენი ელფოსტის მისამართი გამოქვეყნებული არ იყო.