აგროსექტორის მასშტაბური რეფორმა _ მონიტორინგი, ცოდნა და ციფრული გამჭვირვალობა

საქართველოს სოფლის მეურნეობა განვითარების ახალ ეტაპზე გადადის.

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა, დავით სონღულაშვილმა, საზოგადოებას დარგის განვითარების სახელმწიფო ხედვა და ის მასშტაბური რეფორმები წარუდგინა, რომლებიც აგროსექტორის მხარდაჭერას, ეფექტიანობის გაზრდასა და ქართული პროდუქციის კონკურენტუნარიანობის ამაღლებას ისახავს მიზნად.

მონიტორინგი და გამჭვირვალობა — რეფორმის მთავარი საყრდენი

მინისტრის განცხადებით, მიმდინარე რეფორმის ერთ-ერთი უმთავრესი ძლიერი მხარე მონიტორინგის სისტემის გაძლიერებაა. ეს მექანიზმი უზრუნველყოფს თითოეული პროექტის ეფექტიან განხორციელებას. ხშირად ფერმერები ბაღების გაშენებისას თუ სხვა ინიციატივებისას სირთულეებს აწყდებიან, გაძლიერებული მონიტორინგი კი საშუალებას იძლევა, გამოწვევები დროულად გამოვლინდეს და ოპერატიულად გადაიჭრას.

ამასთანავე, განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა პროცესების გამჭვირვალობას. მინისტრის თქმით, სისტემა მაქსიმალურად ღია ხდება, რათა გაიზარდოს ფერმერების ნდობა. მათ წინასწარ ეცოდინებათ, როგორ გაჰყვებოდნენ პროცესს, რა კრიტერიუმებია მნიშვნელოვანი და რატომ მიიღეს ან ვერ მიიღეს მხარდაჭერა.

„აქამდე პროგრამები იყო ფრაგმენტული, ახლა ხდება ამ პროგრამების გამთლიანება და  გაერთიანება. მაგალითისთვის გეტყვით, როდესაც ფერმერს უნდოდა გაეშენებინა ხეხილის ბაღი, ამისთვის ცალკე აკეთებდა განაცხადს პროექტში „დანერგე მომავალი“,  ცალკე წვეთოვან სისტემასთან მიმართებით, ასევე, სეტყვის საწინააღმდეგო ბადეებთან დაკავშირებით და ა. შ. ცალ-ცალკე უწევდა ერთი მთლიანი პროექტის შემადგენელ სხვადასხვა კომპონენტთან მიმართებით დაფინანსების მოპოვება. ახლა პროექტი შეიკრა. ფერმერს შეუძლია ერთიანი პროექტის ფარგლებში შეიტანოს განაცხადი, რომელ კომპონენტში რა ტიპის მხარდაჭერა სჭირდება“, _ აღნიშნა დავით სონღულაშვილმა.

ცოდნაზე დაფუძნებული სოფლის მეურნეობა

ხარისხიანი და კონკურენტუნარიანი პროდუქციის მისაღებად სამინისტრო პრიორიტეტად მიიჩნევს:

• ცოდნაზე ხელმისაწვდომობას: ექსტენციის სერვისების განვითარება, რაც ფერმერებისთვის ექსპერტული კონსულტაციების მიღებას გულისხმობს.

• ტექნოლოგიურ პროგრესს: თანამედროვე ტექნოლოგიებისა და მექანიზაციის დანერგვა, რაც პირდაპირ აისახება პროდუქციის ხარისხზე.

• კვალიფიკაციას: პროექტების დაფინანსებისას გადამწყვეტი იქნება განმახორციელებლის გამოცდილება და პროფესიონალი კადრების (აგრონომების, სპეციალისტების) ჩართულობა.

სექტორის კომერციალიზაცია და ახალი მიმართულებები

მინისტრმა ხაზი გაუსვა, რომ „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ სოფლის მეურნეობა სახელმწიფო პრიორიტეტად იქცა. პირველი ეტაპის დასრულების შემდეგ, ახლა იწყება სექტორის კომერციალიზაციის ფაზა. ეს აუცილებელია იმპორტის ჩანაცვლებისა და ექსპორტის გაზრდისთვის.

განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა პერსპექტიულ დარგებს — აკვაკულტურასა და მარიკულტურას. დღეს ამ სექტორში პროდუქციის 85% იმპორტირებულია, რაც ადგილობრივი წარმოების განვითარების უდიდეს პოტენციალზე მიუთითებს.

მხარდაჭერა ყველა ტიპის ფერმერისთვის

„ფაქტობრივად, ამ პროგრამისა და რეფორმის ერთ-ერთი მთავარი ძლიერი მხარე არის მონიტორინგის სისტემის გაძლიერება. ხშირად გვქონია შემთხვევები, როდესაც ფერმერები იწყებენ ბაღების გაშენებას ან სხვა პროექტებს და შემდეგ აწყდებიან სირთულეებს. სწორედ მონიტორინგის სისტემები უზრუნველყოფს, რომ ასეთი გამოწვევები დროულად გამოვლინდეს და გადაიჭრას“, _ განაცხადა დავით სონღულაშვილმა.

სახელმწიფო ხედვა მოიცავს როგორც მსხვილ პროექტებს, ისე საოჯახო მეურნეობების გაძლიერებას. „ფაქტობრივად, ყველა ტიპის ფერმერთან მიმართებით გვაქვს შესაბამისი პროგრამები, რომლებიც სრულად დაფარავს ბაზარზე არსებულ მოთხოვნას“; „თუ გვინდა, რომ მივიღოთ ხარისხიანი და კონკურენტუნარიანი პროდუქცია, აუცილებელია თანმიმდევრული პოლიტიკის განხორციელება. ეს ნიშნავს, რომ ფერმერებს უნდა ჰქონდეთ წვდომა ცოდნაზე, თანამედროვე ტექნოლოგიებზე და მექანიზაციაზე. ეს არის ის ძირითადი მიმართულებები, რომლებზეც ჩვენ განსაკუთრებულ ყურადღებას ვამახვილებთ“ _ აღნიშნა დავით სონღულაშვილმა.

კომპლექსური რეფორმები, რომლებიც მონიტორინგის, გამჭვირვალობისა და თანამედროვე ცოდნის სინთეზს წარმოადგენს, მყარ საფუძველს ქმნის ქართული აგროსექტორის თვისობრივად ახალ საფეხურზე გადასასვლელად. მიზანმიმართული პოლიტიკა ქვეყანას საშუალებას მისცემს, გახდეს ხარისხიანი, სტანდარტების შესაბამისი და საერთაშორისო ბაზარზე კონკურენტუნარიანი პროდუქციის მწარმოებელი.