ხახვის შენახვის თანამედროვე ტექნოლოგიები _ როგორ ავიცილოთ თავიდან ბოლქვების გაფუჭება და დანაკარგები
მოსავლის აღება მხოლოდ ბრძოლის ნახევარია. ხახვი ცოცხალი ორგანიზმია, რომელიც შენახვისას აგრძელებს სუნთქვას.
სწორი მენეჯმენტის გარეშე, ბოლქვები კარგავენ წონას, ლპებიან ან იწყებენ ნაადრევ ღივებას.
- მომზადება _ „წამალი“ და შრობა (Curing)
ხახვის შენახვის წარმატება იწყება ყანიდან. აღების შემდეგ ხახვს სჭირდება „განკურნება“ (Curing) — ეს არის პროცესი, რომლის დროსაც ბოლქვის ყელი შრება და გარე კანი მყარდება.
- მინდორზე შრობა _ თუ ამინდი საშუალებას იძლევა, ხახვი 2-3 დღე მინდორზე უნდა დარჩეს.
- ხელოვნური შრობა _ კომერციულ საწყობებში გამოიყენება თბილი ჰაერის ვენტილაცია (25-30°C). პროცესი დასრულებულად ითვლება, როდესაც ხახვის „ყელი“ სრულიად მშრალია და შეხებისას ფაჩუნობს.
- შენახვის ოპტიმალური პარამეტრები
ხახვის ხანგრძლივი შენახვისთვის (6-8 თვე) აუცილებელია ორი მთავარი ფაქტორის კონტროლი:
| ფაქტორი | ოპტიმალური მაჩვენებელი | რატომ არის მნიშვნელოვანი? |
| ტემპერატურა | 0°C -დან +2°C-მდე | დაბალი ტემპერატურა აჩერებს ზრდის პროცესს და სოკოვანი დაავადებების განვითარებას. |
| ტენიანობა (RH) | 65% – 75% | მაღალი ტენიანობა იწვევს ლპობას და ფესვების გამოსვლას, დაბალი კი — ბოლქვის გამოშრობას (წონის დაკარგვას). |
- ვენტილაცია — საწყობის „ფილტვები“
თანამედროვე საწყობებში ჰაერის ცირკულაცია უმნიშვნელოვანესია.
- აქტიური ვენტილაცია: ჰაერი უნდა გადიოდეს ხახვის ფენებში (ქვემოდან ზემოთ), რათა მოაცილოს ნესტი და ნახშირორჟანგი (CO2).
- დაწყობა: თუ ხახვს კონტეინერებში ინახავთ, დატოვეთ სივრცე რიგებს შორის ჰაერის თავისუფალი მოძრაობისთვის.
- დაავადებების პრევენცია შენახვისას
ყველაზე გავრცელებული პრობლემა კისრის სიდამპლეა (Botrytis allii). იგი საწყობში მინდვრიდან ხვდება.
- დახარისხება _ შენახვამდე აუცილებლად მოაცილეთ დაზიანებული, რბილი ან სველი ბოლქვები. ერთი დაავადებული ხახვი შეიძლება მთელი კონტეინერის დაინფიცირების მიზეზი გახდეს.
- სინათლე _ საწყობში უნდა იყოს სრული სიბნელე, რათა თავიდან ავიცილოთ ფოტოსინთეზი და გამწვანება.
- თანამედროვე მეთოდი
მსხვილ ფერმერულ მეურნეობებში ხშირად იყენებენ ზრდის ინჰიბიტორებს (მაგ. მალეინის ჰიდრაზიდს), რომლებსაც მოსავლის აღებამდე რამდენიმე კვირით ადრე ასხურებენ ფოთლებზე. ეს ხელს უშლის ბოლქვის ღივებას საწყობში ყოფნისას.
ხახვის შენახვა არის ბალანსი ტემპერატურასა და ტენიანობას შორის.
ინვესტიცია კარგ სავენტილაციო სისტემაში ფერმერს აძლევს საშუალებას, პროდუქცია ბაზარზე მაშინ გაიტანოს, როდესაც ფასი პიკზეა (ზამთრის ბოლოს ან გაზაფხულზე).