ნიორი _ როგორ იცავს ალიცინი „Ross 308“ ბროილერებს თერმული სტრესისგან

თანამედროვე მეფრინველეობის სექტორი სერიოზული გამოწვევების წინაშე დგას. ფერმერებს რეგულარულად უწევთ გამკლავება საკვების ფასების მკვეთრ მერყეობასთან, ინფექციების აფეთქებასთან და, რაც ყველაზე მთავარია, ზაფხულის ცხელ კლიმატთან — პრობლემასთან, რომელიც ბოლო წლებში განსაკუთრებით აქტუალური გახდა ქართველი მეფრინველეებისთვისაც.

დიდი ხნის განმავლობაში მეხორცული ქათმების ჯანმრთელობის შენარჩუნებისა და ზრდის სტიმულირების მთავარ ინსტრუმენტად საკვები ანტიბიოტიკები რჩებოდა. თუმცა, ანტიბიოტიკორეზისტენტობის (ანტიბიოტიკებისადმი მდგრადობის) მზარდი გლობალური საფრთხე მეცნიერებს აიძულებს, ეფექტური ალტერნატივები მოიძიონ.

ჯომო კენიატას სოფლის მეურნეობისა და ტექნოლოგიების უნივერსიტეტის (JKUAT) მკვლევართა ჯგუფმა დაამტკიცა, რომ ბუნებრივ ნაერთ _ ალიცინს შეუძლია ნამდვილი რევოლუცია მოახდინოს მეფრინველეობაში და სასარგებლო აღმოჩნდეს სხვადასხვა ქვეყნის, მათ შორის ჩვენი რეგიონის ფერმერებისთვისაც.

რა არის ალიცინი და როგორ მუშაობს ის?

ალიცინი _ არის ორგანული გოგირდშემცველი ნაერთი, რომელიც ნიორის უჯრედების მექანიკური დაშლისას (დაქუცმაცებისას) წარმოიქმნება. მას გააჩნია ძლიერი ანტიმიკრობული, ანთების საწინააღმდეგო და ანტიოქსიდანტური თვისებები.

მაღალი ტემპერატურის პირობებში, თერმული სტრესი პოპულარული კროსის, Ross 308-ის ბროილერების მთავარი მტერია. სიცხე წიწილებში ოქსიდანტურ სტრესს იწვევს, არღვევს ნაწლავის მიკროფლორას და მკვეთრად აქვეითებს საკვების ათვისებას.

ამ დროს ალიცინი მოქმედებს როგორც ბუნებრივი ანტისტრესული აგენტი, ის ბოჭავს თავისუფალ რადიკალებს, ააქტიურებს ფრინველის ღვიძლის ფერმენტულ დაცვას და ეხმარება ორგანიზმს სიცხესთან ადაპტაციაში.

ექსპერიმენტის მიმდინარეობა და რაციონი

სამეცნიერო კომპლექსის ბაზაზე ჩატარებულ კვლევაში მეცნიერებმა წიწილების ოთხი საცდელი ჯგუფი შექმნეს (სულ 220 ფრთა Ross 308), რომელთა რაციონიც 42 დღის განმავლობაში განსხვავდებოდა:

ჯგუფები	კვების რაციონი
ჯგუფი 1 (საკონტროლო)	საბაზისო რაციონი ყოველგვარი დანამატების გარეშე.
ჯგუფი 2	საკვები სტანდარტული კომერციული ანტიბიოტიკ-ზრდის სტიმულატორის (Vendox-N®) დანამატით.
ჯგუფი 3	რაციონი 0.25% ალიცინის დანამატით.
ჯგუფი 4	რაციონი 0.5% ალიცინის დანამატით.

მკვლევარები ყოველდღიურად აფიქსირებდნენ მოხმარებული საკვების მოცულობას და ყოველკვირეულად ატარებდნენ საკონტროლო აწონვებს ცოცხალი მასის დინამიკის შესაფასებლად. ფინალურ ეტაპზე კი შეისწავლეს ნაწლავის მორფოლოგია, ტანხორცის ხარისხი და ფრინველის სისხლის ბიოქიმიური მაჩვენებლები.

კვლევის შედეგები _ ნიორი სინთეტიკური ანალოგების წინააღმდეგ

წინასწარი მონაცემები სრულ თანხვედრაშია მსოფლიო მეტა-ანალიზებთან _ნიორზე დაფუძნებული ფიტოგენური (მცენარეული) დანამატები არათუ ჩამოუვარდება, არამედ ზოგიერთ ასპექტში სჯობს კიდეც სინთეტიკურ ანალოგებს:

• ალიცინი ეფექტურად თრგუნავს ბროილერების კუჭ-ნაწლავის ტრაქტში პათოგენური მიკროფლორის (მაგალითად, Salmonella და E. coli) განვითარებას და ასრულებს „რბილი“ ბუნებრივი ანტიბიოტიკის როლს. ამავდროულად, ის ასტიმულირებს სასარგებლო ლაქტობაქტერიების ზრდას;

• ნაწლავის ხაოების გასუფთავება ზრდის საკვები ნივთიერებების შეწოვის ფართობს. „ნივრიანი“ ჯგუფების ფრინველები სტაბილურად იმატებდნენ წონაში კომბინირებული საკვების ნაკლები დანახარჯით (გაუმჯობესდა საკვების ათვისების კოეფიციენტი);

• ალიცინმა შეამცირა დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების („ცუდი“ ქოლესტერინის) დონე სისხლის შრატში და გააუმჯობესა კუნთოვანი ქსოვილის ანტიოქსიდანტური სტატუსი. ამან ხორცი უფრო დიეტური გახადა და გაახანგრძლივა მისი შენახვის ვადა.

პრაქტიკული სარგებელი ფერმერებისთვის

ეს არის პირველი მასშტაბური კვლევა, რომელიც სპეციფიკურ, რთულ კლიმატურ პირობებში სუფთა ალიცინის ეფექტურობას ადასტურებს. მეფრინველეობის განვითარებადი ბაზრისთვის ამ პროექტის წარმატება ნიშნავს ხელმისაწვდომი, ლოკალური და ეკოლოგიურად სუფთა მეთოდის გაჩენას.

ამ მიდგომის დანერგვით, ფერმერებს შეეძლებათ შეამცირონ ხარჯები ძვირადღირებულ ვეტერინარულ პრეპარატებზე, ხოლო საბოლოო მომხმარებელი მიიღებს უსაფრთხო, ჯანსაღ ხორცს ანტიბიოტიკების გარეშე.

წყარო: jkuat student portal