ქართული აგრობიომრავალფეროვნება რომში – „თესლიდან საკვებამდე“

სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი რომში, გაეროს სურსათისა და სოფლის მეურნეობის ორგანიზაციის (FAO) გლობალურ გამოფენაში „თესლიდან საკვებამდე“ მონაწილეობს. საერთაშორისო ღონისძიება საქართველოს საშუალებას აძლევს, მსოფლიოს ადგილობრივი სასოფლო-სამეურნეო კულტურების გენეტიკური რესურსები, მრავალფეროვანი ვაზის ჯიშები და მრავალსაუკუნოვანი აგრარული ტრადიციები გააცნოს.

გამოფენა სურსათის მსოფლიო ფორუმის 2026 წლის ღონისძიებების ფარგლებში, 8-12 ოქტომბერს, რომის ისტორიულ სივრცეში — Circo Massimo-ზე იმართება. მასში 140-მდე ქვეყნის 300-ზე მეტი წარმომადგენელია ჩართული. ღონისძიების მთავარი თემებია ინოვაციების ხელშეწყობა, სასურსათო უსაფრთხოება და კვების გაუმჯობესება.

გამოფენა ოფიციალურად გახსნეს FAO-ს გენერალურმა დირექტორმა ქუ დონგიუმ, იტალიის სოფლის მეურნეობის, სურსათის სუვერენიტეტისა და ტყეების მინისტრმა ფრანჩესკო ლოლობრიჯიდამ, რომის მერმა რობერტო გუალტიერიმ და იორდანიის სოფლის მეურნეობის მინისტრმა სააბ ხრეისატმა. გახსნის ღონისძიებას ცენტრალური ევროპისა და აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების დელეგატი, სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის დირექტორი ლევან უჯმაჯურიძეც დაესწრო.

ქართული გენეტიკური რესურსები საერთაშორისო ასპარეზზე

საქართველოს საგამოფენო ექსპოზიცია სამ სხვადასხვა ადგილზეა განთავსებული. წარმოდგენილია ქართული ხორბლის ენდემური სახეობები და ადგილობრივი ჯიშები, ლობიო, სიმინდი და სხვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურები. დამთვალიერებლებს ასევე შეუძლიათ გაეცნონ ჯიღაურას ბაზაზე დაცული, საქართველოს სხვადასხვა რეგიონის იშვიათი ვაზის ჯიშებისგან დამზადებული ღვინის ნიმუშებს.

სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის დირექტორის, ლევან უჯმაჯურიძის განცხადებით, საერთაშორისო გამოფენაში მონაწილეობა საქართველოს აგრობიომრავალფეროვნებისა და მასთან დაკავშირებული ტრადიციების წარმოჩენის შესაძლებლობას აძლევს.

მისი შეფასებით, ქართული ხორბლის ენდემური სახეობები, ადგილობრივი ჯიშები და სხვა სასოფლო-სამეურნეო კულტურები ქვეყნის მრავალათასწლოვანი აგრონომიული მემკვიდრეობის მნიშვნელოვანი ნაწილია. მათი კვლევა, დაცვა, შენარჩუნება და ფერმერულ მეურნეობებში გავრცელება კი სასურსათო უსაფრთხოების განმტკიცებას ემსახურება.

ქართული ექსპოზიცია FAO-ს ხელმძღვანელობამაც დაათვალიერა. ორგანიზაციის გენერალური დირექტორი ქუ დონგიუ და ევროპის და ცენტრალური აზიის რეგიონული დირექტორი ვიორელ გუტუ ქართული აგრობიომრავალფეროვნების ნიმუშებს გაეცნენ. ვიზიტის ფარგლებში ლევან უჯმაჯურიძემ FAO-ს გენერალურ დირექტორს ქართული ღვინო და ტრადიციული პროდუქტის ნიმუში გადასცა.

გამოფენის პროგრამა მოიცავს დეგუსტაციებს, კულინარიულ ჩვენებებს, კულტურულ-საგანმანათლებლო ღონისძიებებსა და სხვადასხვა თემატურ აქტივობას.

ხვალ, 10 ოქტომბერს, ცენტრის საგამოფენო სივრცეში, ქართული პურისა და ღვინის დეგუსტაცია გაიმართება. საერთაშორისო ვიზიტორებს შეეძლებათ, დააგემოვნონ ადგილობრივი სახეობებისა და ჯიშებისგან მიღებული ტრადიციული პროდუქტები და უკეთ გაეცნონ საქართველოს აგრარულ კულტურას.

საქართველოს მონაწილეობა საერთაშორისო გამოფენებში მხოლოდ ეროვნული სასოფლო-სამეურნეო მემკვიდრეობის წარმოჩენას არ ემსახურება. მას განსაკუთრებული პრაქტიკული მნიშვნელობაც აქვს.

პირველ რიგში, ადგილობრივი ჯიშებისა და გენეტიკური რესურსების საერთაშორისო აუდიტორიისთვის გაცნობა ხელს უწყობს მათ მნიშვნელობაზე ცნობიერების ამაღლებას. კლიმატის ცვლილებისა და სოფლის მეურნეობის წინაშე არსებული ახალი გამოწვევების პირობებში, ადგილობრივი კულტურების შენარჩუნება და მათი თვისებების მეცნიერული შესწავლა ქვეყნის აგრარული მდგრადობისთვის მნიშვნელოვანია.

მეორე მხრივ, ასეთი ღონისძიებები ქმნის შესაძლებლობას, ქართული სასოფლო-სამეურნეო პროდუქცია საერთაშორისო ბაზრებს, ღვინისა და საკვების სფეროს წარმომადგენლებსა და პოტენციურ პარტნიორებს წარუდგინონ. თუმცა გამოფენაში მონაწილეობა თავისთავად არ ნიშნავს ექსპორტის ზრდას ან ახალი სავაჭრო ხელშეკრულებების გაფორმებას, ამისთვის საჭიროა შემდგომი თანამშრომლობა, პროდუქციის ხარისხის უზრუნველყოფა, მარკეტინგი და ბაზრებზე წვდომის ხელშეწყობა.

საერთაშორისო გამოფენები ქვეყნის აგრარული პოტენციალის წარმოჩენის მნიშვნელოვანი საშუალებაა, მაგრამ მათი ეფექტიანობა საბოლოოდ იმით უნდა შეფასდეს, როგორ შეუწყობს ხელს ასეთ ღონისძიებებში მონაწილეობა ქართული გენეტიკური რესურსების დაცვას, ფერმერული მეურნეობების განვითარებასა და ადგილობრივი პროდუქციის ბაზრების გაფართოებას.